تأثیر مدت نگهداری بر قوه نامیه و قابلیت جوانه‌زنی بذرهای درنه (Echinochloa colona (L.) Link)
کد مقاله : 1099-THIWSC (R6)
نویسندگان
سیروس خیراندیش *1، الهام الهی فرد2
1شرکتی- قراردادی
2خوزستان-باوی-ملاثانی- دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان
چکیده مقاله
علف‌هرز درنه یکی از گونه‌های مشکل‌ساز در مزارع برنج و نیشکر استان خوزستان می‌باشد. شناخت اکوبیولوژی بذر علف‌های هرز برای بررسی جوانه‌زنی، ماندگاری و پویایی بانک بذر آن‌ها اهمیت زیادی دارد. بذرها می‌توانند از بانک بذر توسط جوانه‌زنی، مرگ یا شکارگری، حذف شوند. به‌منظور بررسی اثر سال جمع‌آوری بذر بر درصد و سرعت جوانه‌زنی بذرهای علف‌هرز درنه، آزمایشی در قالب طرح کاملاً تصادفی با شش تیمار و چهار تکرار در سال 1392 در آزمایشگاه بخش گیاه‌پزشکی مرکز تحقیقات کشاورزی شرکت کشت و صنعت کارون، شوشتر، استان خوزستان، ایران، انجام شد. تیمارها شامل بذرهای درنه جمع‌آوری‌شده در سال‌های 1379، 1388، 1389، 1390، 1391 و 1392 از کشتزارهای نیشکر شرکت کشت و صنعت کارون بودند. بذر جمع‌آوری‌شده در سال 1379، به‌مدت 13 سال پیش از انجام آزمایش نگهداری شده بود. درصد و سرعت جوانه‌زنی بذرهای جمع‌آوری‌شده در سال‌های مختلف با یکدیگر مقایسه شدند.به منظور انجام آزمایش، بذرهای جمع-آوری شده در پتری‌دیش در دمای آزمایشگاه (25 درجه سلسیوس) قرار داده شد و بذرهای جوانه‌زده (با طول ریشه‌چه بیش از دو میلی‌متر) به‌صورت روزانه تا چهارده روز شمارش شدند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که سال جمع‌آوری بذر تأثیر معنی‌داری بر درصد و سرعت جوانه‌زنی بذرهای درنه داشت (P<0.01). با افزایش فاصله زمانی بین جمع‌آوری بذر و انجام آزمون جوانه‌زنی، درصد و سرعت جوانه‌زنی به‌طور معنی‌داری کاهش یافت، به‌طوری‌که درصد جوانه‌زنی از 80 به 17 درصد و سرعت جوانه‌زنی از 73/2 به 40/0 بذر در روز کاهش یافت. همچنین، بذرهای نگهداری‌شده به مدت 13 سال، در مقایسه با بذرهای تازه جمع‌آوری‌شده، درصد جوانه‌زنی به‌مراتب کمتری داشتند. بنابراین، چنانچه برای بررسی زیست‌شناسی و اکولوژی علف‌های هرز از بذرهای کهنه و قدیمی استفاده شود، باید وضعیت و قدرت جوانه‌زنی بذرهای مورد استفاده بررسی شده و در تفسیر نتایج درنظرگرفته شود.
کلیدواژه ها
درصد جوانه زنی، سرعت جوانه زنی، طول ریشه چه
وضعیت: پذیرفته شده مشروط برای ارائه به صورت پوستر